Fotojournalistiek, documentaire foto’s en reportagefoto’s: een hiërarchie op 4 niveau’s

Fotojournalistiek

Toen ik meer dan 20 jaar geleden met fotografie begon was het mijn droom om fotojournalist te worden en reportage’s of documentair werk te maken.  Ik keek op naar de fotografen van National Geographic, die er keer op keer in slaagden om met beelden de kijker te raken.  Op de één of andere manier drongen die beelden bij mij steeds binnen en raakten ze vaak het diepste van mijn ziel.

Ik heb me toen vaak afgevraagd hoe het kwam dat deze fotografen dit deden.

Een antwoord vond ik tijdens mijn studies fotografie in het boek ‘Photojournalism, The professionals’ approach’ van Kenneth Kobré (Routledge – Focal Press – 7th edition), dat me door mijn stagementor Johann Van Tonder bij de krant Die Burger in Kaapstad was aangeraden.

Het boek is sindsdien mijn bijbel voor alles wat documentair, journalistiek en/of reportagefotografie te maken heeft.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Hiërachie

In het bewuste boek worden vier niveau’s of categoriën gedefinieerd waarin een beeld kan vallen qua waarde.  En hoewel het in dit boek gaat over fotojournalistiek, kan dit op vele domeinen toegepast worden: portretfotografie, huwelijksreportages, eventfotografie, etc …  Zelfs bij commerciële (bedrijfs)fotografie pas ik de principes zo veel als mogelijk toe.

Een foto wordt in stijgende volgorde van kwaliteit ingedeeld als volgt:

  • een informeel beeld
  • een grafisch uitgewerkte beeld
  • een beeld met emotie
  • een intiem beeld

Wat dit juist betekent wordt hierna toegelicht.

Het project

Wat er in het boek staat  illustreer ik hier met beelden die ik maakte tijdens een reportage voor Broederlijk Delen in de Filipijnen.  Broederlijk Delen steunt daar een project in het bergdorp Sibulan op het eiland Mindanao, waar een locale gemeenschap ecologische bananen kweekt (voornamelijk voor de Japanse markt).  Broederlijk Delen vroeg me om dit in beeld te brengen voor één van hun campagnes.

De foto’s van dit project dat ik voor BD maakte wil ik zeker niet vergelijken met de kwaliteit van de beelden die fotografen van National Geographic zouden maken.  Naast het feit dat dit vrij in het begin van mijn carrière was en ik zelf nog veel moest leren, is het niveau van fotografen die voor publicaties alla Nat Geo werken dermate hoog, dat het niet alleen witte raven zijn, maar het crème van de witte raven. Me daarmee vergelijken is totaal niet aan de orde.

Wat ik wel wil tonen is dat met de hiërarchie in het achterhoofd, je beelden van je eigen projecten en fotobeelden naar een hoger niveau kan tillen.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Niveau 1: informatie

Volgens het boek ‘Photojournalism, The Professionals’s approach’ valt een informatief beeld in de zogenaamde laagste categorie.  Het vertelt het verhaal dat je wil laten zien op een eerder registrerende manier, zonder veel extra’s.

Een informeel beeld kan soms gebruikt om een situatie te verduidelijken, zonder meer.  Illustratief dus.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Is het erg dat een beeld enkel informatie overbrengt?  Nee, niet noodzakelijk. Soms kan het al voldoende zijn om het verhaal te ondersteunen, verduidelijken of duiden.  Maar het zal zelden een sterk op zich staand beeld vormen.

Niveau 2: Grafisch

Een stapje hoger geraak je met je beeld door ze een grafisch karakter te geven.  Compositie, lijnen, beeldkader, zwaartepunt in het beeld, kleuren, scherptediepte, spel van voor- en achtergrond, … het speelt allemaal een rol in het grafishe aspect van een beeld.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Zonder die beeldelementen is een beeld louter informatief (niveau 1).  Door gebruik te maken van grafische elementen wordt het beeld esthetisch naar een hoger niveau getild. Het wordt aangenamer om naar te kijken, heeft een uitgekiende compositie die een meerwaarde is voor het beeld en maakt duidelijk een onderscheid tussen het registrerende en het grafische.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Fotografen die zicht trainen in het maken van grafische composities slagen erin om in saaie situaties toch met interessante beelden terug te komen.  Ze gebruiken technieken (keuze van objectieven) of standpunten (kikvors, vogel) die minder voor de hand liggen, waardoor het beeld visueel interessanter is dan pure registratie.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Elke fotograaf zou er in het algemeen in moeten slagen om een beeld te maken waarin grafische interessante invalshoeken gebruikt worden die een meerwaarde hebben voor het beeld.

 

Niveau 3: Emotie

Foto’s met een emotionele lading voegen  een extra dimesie toe aan een fotoverhaal dan wat je in de bijpassende tekst leest.   Wenende, lachende, vermoeide, werkende, afziende, knuffelende, kussende mensen … en ga zo maar door, dragen een hogere emotionele geladenheid dan wanneer er niets gebeurt in een beeld.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Hoe merk je dat?  Voornamelijk door je eigen reactie op het beeld. Als je door een beeld geraakt wordt, het je iets doet, je er een emotionele reactie op hebt, dan scoort het beeld waarschijnlijk in niveau 3: een emotionele betrokkenheid of herkenbaarheid.

Die emotionele betrokkenheid is niet evident en vraagt van de fotograaf dat die de het onderwerp waarrond beelden gemaakt worden zich eigen maakt.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Niveau 4: intimiteit

Het hoogste niveau dat een beeld kan halen is het niveau van de initimiteit.  De beelden zijn moeilijk te definiëren maar zijn te herkennen aan het gevoel van betrokkenhjeid bij een beeld.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Het is iets dat niet elk beeld kan halen, en niet voor iedereen voelbaar is:: sommigen gaan zich vereenzelvigen met een onderwerp in een foto, anderen vinden het maar niets.  Maar als het werkt, dan voel je je als kijker deel van het verhaal. Je kan je in de plaats stellen van het onderwerp. Je verstaat de gevoelens in het beeld.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Heel vaak is de fotograaf heel betrokken bij het onderwerp.  Het is door en door gekend en heeft er een emotionele betrokkenheid bij.

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Fotograaf Jurgen Doom - reportage Filipijnen Davao Sibulan Ecologische bananen

Besluit

De 4 niveau’s zoals hierboven beschreven zijn wat ze zijn: een indeling van de kwaliteit van een beeld. Het is een richtlijn om onder woorden te brengen hoe bijvoorbeeld editors beelden selecteren voor publicatie in tijdschriften, online, etc …

Er zijn daarbij geen vastomschreven grenzen.  Het is  dynamisch, want elke foto is anders en elke persoon kijkt anders naar foto’s.

Maar de indeling heeft me in mijn carrière als fotograaf vaak geholpen om beelden te maken waarvan ik hoopte dat die voorbij niveau 2 gingen, met als bedoeling iets bij de kijker los te maken.  Dat is ook de reden waarom BD indertijd beelden wou: om de betrokkenheid van het Belgische volk bij de problematiek van de derde wereld te verhogen.

Wat vind je hier zelf van? Herken je je daar als fotograaf in, of zie je het helemaal anders?

 

 

Jürgen Doom – Freelance fotograaf

Spelende kinderen in het water van Davao

Het is al een hele tijd geleden, maar voor Broederlijk Delen mocht ik ooit naar de Filipijnen om er een project rond ecologisch geteelde bananen, dat ondersteund werd door Broederlijk Delen, te gaan fotograferen.  Vlak na aankomst op het eiland Mindanao ging ik op verkenning van de stad met mijn plaatselijke gids.Jurgen Doom - Fotograaf

Wat ik er zag waren voornamelijk mensen die bezig waren met te overleven.  Ze woonden in houten huisjes tegen de waterkant.  Op een bepaald ogenblik kruisten we er spelende kinderen in het water.  Toen ze ons zagen (we waren met 3 mensen in totaal, allen blank, groot en nogal opvallend met fotoapparatuur), kwamen de kinderen op ons toegestormd en werden ze al helemaal gek toen ze zagen dat we hun fotografeerden.

Jurgen Doom - Fotograaf - Filipijnen

Het is een beeld dat je zo vaak ziet in landen waar het niet goed gaat. Ouders zijn bezig met te overleven, eten te zoeken, zich af te vragen hoe ze het einde van de dag bereiken.  Maar kleine kinderen zie je altijd doen wat ze het liefst doen: spelen, leren, ontdekken, verkennen, aftasten, onderzoeken en vooral nieuwsgierig zijn.  Zoals die rakkers hier in het water aan de kust van Davao op het eiland Mindanao.

En zoals altijd vraag ik me na jaren af wat er van die kinderen geworden is, wat ze nu doen en of ze het uberhaupt gehaald hebben.

 

Reisfotografie – fotograferen tijdens de vakantie: wat, waar, hoe en waarmee?

“Ik doe het zelden of nooit”, is mijn standaardantwoord op de vraag of ik vaak fotografeer op reis.  “En als ik het doe, dan meestal met ofwel de telefoon, ofwel een kleine systeemcamera”.

 

De melkweg, zoals te zien op een heldere nacht, zonder maan, zonder strooilicht.  Spanje, Pyreneën.  Nikon D850, 24mm 1.4

En toch twijfel ik elk jaar over wat ik op vakantie meeneem.  Er zijn jaren geweest (zo rond 2010 – 2013) waar ik inderdaad gewoon niets meenam op reis, en quasi geen foto maakte.  Ik fotografeerde al voldoende tijdens het jaar. Ik weigerde toen ook nog om met de telefoon te fotograferen (omdat de kwaliteit ondermaats was, toch wanneer je de kwaliteit van spiegelreflexcamera’s gewoon bent).

Maar met enkele reizen naar Zuid-Afrika de afgelopen jaren, waar ik toch besloten had om meer materiaal mee te nemen (toen nog een D800 met allerhande objectieven), en met een lange reis dit jaar besloot ik toch om iets meer materiaal mee te nemen.

Hieronder vind je dus een eigenzinnig fotoverslag van een lange reis door delen van Engeland, Noord-Ierland, Ierland en Spanje met het gezin. Bij sommige beelden geef ik graag wat uitleg  over de gebruikte technieken en materialen.  Andere beelden behoeven minder uitleg.

Het materiaal

Fuji X100T

Die systeemcamera waar ik het hiervoor over had is een Fuji X100T, met een objectief met vaste brandpuntsafstand (equivalent van 35mm).  Die gaat wel vaker de tas in.  Of in de broekzak. Of gewoon om de hals.  Ik gebruik hem vaak in privé of semi-professionele opdrachten (dat zijn opdrachten die ik mezelf opleg, en waarmee ik mijn portfolio uitbouw, maar die niet voor betalende klanten zijn).

Ik kan niet anders zeggen dat de Fuji X100T een geweldige systeemcamera is voor de doeleinden waarvoor ik hem nodig heb: genoeg pixels (16 Mp), (relatief) snel en eenvoudig een beeld maken, zonder zwaar fotomateriaal te moeten meesleuren.  Relatief snel, want de camera heeft toch altijd wat tijd nodig om te focussen.  Soms, bij te weinig licht of te weinig contrast, lukt het manueel focussen niet.

De beelden die ik maak met de Fuji zijn altijd in RAW, met een jpg kopie op het kaartje. Dat laatste omdat je via de telefoon de jpg beelden gemakkelijk kunt overzetten (via een ad-hoc wifi verbinding tussen telefoon en toestel).  De jpg’s download ik nooit op mijn computer, enkel de RAW files (RAF-files in het geval van Fuji).  Het zijn de RAW files die ik edit, bewerk en archiveer.

Zicht op Liverpool, met het Liverpool museum mooi verlicht in het midden.

Ik weet echter uit ervaring dat ik nooit 100% tevreden ben over de kwaliteit van de Fuji X100T.  Niet dat die slecht is, verre van. Ik maakte al verscheidene prints op A3+ formaat, en die komen er goed uit.  Maar wanneer je verwend bent met de kwaliteit van spiegelreflexcamera’s, uitgerust met zogenaamde “prime” objectieven, dan kan deze er nooit tegenop.

Selfie in een bar in de buurt van Clifden, Ierland – Fuji

Nikon D850

Daarom dat ik ook opteerde om één van mijn professionele toestellen mee te nemen, maar ook omdat ik dit jaar  een veel langere vakantie plande dan gewoonlijk.  Ik besloot  om  mijn nieuwe Nikon D850 body mee te nemen, vergezeld van volgende objectieven:

  • 24mm 1.4
  • 35mm 1.4
  • 50mm 1.4
  • 70-200mm 2.8
  • Teleconvertor TC-20EIII

Ik had evengoed mijn Nikon D800 kunnen meenemen (die ik 2 keer in Zuid-Afrika mee had).  Maar omdat ik dit jaar de Nikon D850 gekocht heb (voornamelijk om mee te filmen), besloot ik om toch mijn nieuwe D850 mee te nemen en die uitvoeriger te testen op vlak van fotografie.  Zo was het me namelijk nog niet gelukt om  beelden, via wifi-verbinding tussen de Nikon D850 en de telefoon (via de App SnapBridge van Nikon) over te zetten.  Voorts wist ik dat er heel wat landschappen zaten aan te komen, ideaal voor het testen van het Dynamisch Bereik (DB) van een sensor.

Saravillo, Spanje (Pyreneën): een groot contrast tussen de witte delen van de wolken en de schaduwpartijen (onder bomen, …) wordt goed opgevangen. Een groot dynamisch bereik. Nikon D850, 24mm 1.4

iPhone6s

Tot slot was er de iPhone6s, die altijd overal meegaat.  Handig, gemakkelijk, snel en met voldoende pixels om eventueel prints van te maken.  Handig voor snapshots, zoals onderstaand beeld, waar het snel moest gaan.

Je zal niet zo heel veel beelden van mijn reisgenoten vinden.  Hier en daar zullen ze wel opduiken in een beeld, of zoals in onderstaande foto op de ferry van Liverpool naar Belfast.

Copyright Jurgen Doom
De reisgenoten, op de ferry tussen Liverpool en Belfast. iPhone6s

 

Tot slot nog dit.  Alle beelden, behalve de iPhone-beelden, heb ik verwerkt in Capture One Pro.  De RAW-files zijn dus via Capture One Pro omgezet naar jpg’s.

Liverpool

Liverpool was voor ons een eerste halte op weg naar Noord-Ierland.  Op het programma stonden het Tate Modern en het Liverpool museum.

Tate Modern Liverpool is niet te vergelijken met Tate Modern in Londen: noch het gebouw, noch de grootte van de collectie.  Maar dat maakte het niet minder interessant.  Zo was er de hoogst interessante en tijdelijke tentoonstelling van werken van fotografe Francesca Woodman en Egon Schiele.

Franscesca Woodman en Egon Schiele in Tate Modern Liverpool – Fuji X100T
Copyright Jurgen Doom
Franscesca Woodman en Egon Schiele in Tate Modern Liverpool – Fuji X100T
Copyright Jurgen Doom
Franscesca Woodman en Egon Schiele in Tate Modern Liverpool – Fuji X100T

Alle beelden zijn gemaakt met de iPhone 6s, omdat er niet mocht gefotografeerd worden.  Iets dat me steeds weer blijft verbazen.  De werken zijn gekend en via beelden maak je nog reclame voor de tentoonstelling.  Enfin, illegaal gemaakte beelden hierboven dus ….

Vanuit Tate is het enkele minuten stappen naar “The Liverpool Museum”.  De hoofdreden waarom dat op ons lijstje stond is omdat er werk te zien is van een Belgische glaskunstenares.  Inge Panneels, een Vlaamse kunstenares die in Schotland woont, heeft er in opdracht van Liverpool een absoluut prachtig kunstwerk voor gemaakt.  Inge is gefascineerd door kaarten (maps, mapping, etc ….) .

In 2013 maakte ik voor haar reeds beelden van glaskunst voor haar Map-i project.

Museum of Liverpool: Artwork by Inge Panneels – Fuji

Hier zie je een werk met verschillende kaarten van liverpool in verwerkt.  Ben je in Liverpool, dan loont het zeker de moeite om te gaan kijken.

Ook het museum heeft wat te bieden qua architectuur en de buurt waarin het museum zich bevindt is aangenaam om te wandelen, iets te gaan eten, etc … Jammer dat we er maar 1 dag waren.

Museum of Liverpool – Fuji

Vanuit Liverpool ging het met de ferry naar Belfast.  Dat is zo’n 8h varen.  De ferry vertrekt ‘s avonds laat en komt ‘s ochtends toe in Belfast.

On the boat: bye bye Liverpool, Belfast here we come – Family snapshot – Fuji en iPhone

Noord-Ierland

Belfast

Eén van de tussenstops op onze reis naar het noorden was het Titanic-museum in Belfast.  Niet alleen een must voor elke Titanic liefhebber, maar voor iedereen die interesse heeft in zowel de geschiedenis van de Titanic, als de geschiedenis van de stad Belfast.

Belfast: Titanic museum. iPhone6s

Maar omdat we voornamelijk voor de rust en de natuur gekomen waren, ging het direct noordwaards, richting Antrim coast. Dat is zo’n uur rijden uit Belfast.

Antrim Coast

Als je ooit in Noord Ierland komt, dan is de Antrim coast een echte aanrader. Je vindt er geweldig mooie natuur waarin je naar hartelust kan wandelen (Causeway Coast of Rathlin Island) en natuurlijk de Giant’s Causeway.

De wandeling langs de kliffen is spectaculair en tegelijktertijd rustgevend.  Het gaat er op en af, langs velden en weiden.

Causeway Coast en Giant’s causeway.

De Giant’s Causeway is een spectaculaire basaltformatie die zomaar uit de zee opdoemt.  Stollingsgesteenten.  Maar wel met een specifieke, hexagonale vorm.  Prachtig om te zien en te fotograferen – ware het niet dat het er zwart ziet van de toeristen.  We waren er zelf deel van, dus geen geklaag, maar voor de meer iconische foto’s verwijs ik je door naar de toeristische brochures. Geen idee wanneer die beelden gemaakt zijn, maar niet in juli overdag.

Causeway Coast en Giant’s causeway.
Causeway Coast en Giant’s causeway.

Door als fotograaf een hoek te kiezen kan je wel beelden maken – mits wat geduld – waarbij je geen toeristen mee fotografeert. Maar zowel het standpunt als het licht zijn niet ideaal.  Ze zijn ook allemaal met de Fuji gemaakt, die een vast brandpuntsafstand heeft. Hierdoor kan je niet altijd doen wat je juist wil (ik had maar mijn Nikon D850 moeten meenemen op de wandeltocht, maar ik zag het niet zitten die dag om er aan te sleuren).  Niet meer dan een fijne vakantieherinnering dus.

Voor Rathlin Island moet je een kleine ferry nemen van Ballycastle. Op een half uurtje van het vasteland vind je er een oase van rust en veel wandelplezier.  Er is ook een bezoekerscentrum waar je naar de Puffins of papegaaiduikers kan gaan kijken.  Breng zeker een telescoop of verrekijker mee, want anders zijn ze niet groter dan een speldenprik.

Het eiland zelf is zo goed als verlaten.

 

Rathlin Island
Rathlin Island
Rathlin Island

Noord Ierland is charmant en mooi.  Maar op 4 dagen tijd krijg je maar een klein deel te zien. Niettemin met mooie herinneringen. Eén ding heeft ons wel wat gestoord, en dat is dat ze voor alles, maar dan ook alles het geld uit je zakken kloppen.  Voor het minste moet je betalen (in Pond) en niet een klein beetje.  Zo kost een bezoekje aan de Giant’s Causeway al snel meer dan 50€ (gezin van 4).  Gelukkig zijn er “hacks”, waarbij je door er naartoe te wandelen langs de kustlijn er gratis bij geraakt.

Ierland

Van bij het begin was het niet onze bedoeling om heel Ierland te zien. Dat is onmogelijk op 10 dagen tijd.  Daarom kozen we ervoor om ons te concentreren op 2 locaties en daar de tijd te nemen om het allemaal tot ons te laten doordringen.

Galway

Eerste stop was Clifden in Galway. Clifden ligt in de Coonemara, een prachtig gebied vol veen en turf, bergen, zee, meren, strand en pittoreske dorpen.  Op de camping in Clifden voelden we ons ver weg van de bewoonde wereld, en dat was – heerlijk – !

Clifden Eco Beach camping, Fuji
Clifden Eco Beach camping, Fuji

 

En ja, het kan ook heel goed weer zijn in Ierland.  Zo hebben de kinderen hier op het strand en in het water kunnen spelen.

Clifden Eco Beach camping, Fuji

Geen Ierland zonder publife.  Zelf drink ik geen alcohol meer, maar ons alcoholvrij bier kregen we toch uitgeschonken in een Guinness glas.  Dichter dan dat kwamen we niet bij de “real stuff”!

Guinness, pub. Fuji

Oh ja, we maakten een fantastische en gegidste wandeling in de turf- en veenvelden in de Connemara, waarbij we uitleg kregen over alles dat met turf en veen te maken had.  Super interessant, ware het niet dat het goot!  De gids zei zelf dat ze het in maanden niet meer zo had weten regenen.  Nou ja ….  Geen beelden dus, al was het wel een indrukwekkende tocht tussen meters hoge turf.

Cork via Cliffs of Moher

Voor de mensen uit Cork bestaat Ierland uit volgende gebieden: Cork en Not Cork.  Wel, dat wilden we wel eens onderzoeken, maar niet voordat we eerst via de Cliffs of Moher passeerden.  En ja, daar moet je ook betalen. Niet om de cliffs of zich te bezoeken, maar voor de parking.  En geloof me, ‘t is niet eenvoudig om daar te geraken zonder wagen.

De clifss of Moher zijn ronduit fantastisch om te bezoeken.  Rotswanden die zo’n 200m hoog boven de zee uitsteken.  En wind, heel veel wind.  En roekeloze mensen, die omwille van die ene foto hun leven wagen.  Niettemin, een schitterende locatie.

Het eerste beeld is in tegenlicht gefotografeerd.  Je ziet de grootsheid van het gebeuren, maar de sensor heeft het heel moeilijk met het dynamisch bereik dat hier overbrugd moet worden. Het beeld werd ontwikkeld in Capture One Pro, waarbij de schaduwpartijen wat opgetrokken zijn om detail in de kliffen te krijgen.  Maar het beeld is daardoor iets te flets. Bovendien zijn een heel deel van de wolken volledig uitgebrand.  Niet een heel groot probleem op zich, maar in dit geval toch iets te veel.

Cliffs of Moher, Ireland. Fuji
Cliffs of Moher, Ireland. Fuji

Het tweede beeld is in de andere richting gefotografeerd, met het licht mee.  Het licht valt deels op de rotsen, een ander deel valt in de schaduw. Veel sfeervoller beeld voor mij.

Cork was voor ons weer een rustpunt, waar we de hele tijd bij vrienden gelogeerd hebben (waarvoor onze eeuwige dank).  Het is amper te geloven, maar dit is het zicht uit het raam.  Correctie: dit is het zicht uit het raam, 1 keer per maand. Want de koeien, die grazen er maar 1 dag per maand!

Cork – Santander

Het klinkt een beetje raar, maar we zijn met de boot van Ierland naar Santander gevaren. Nou, zo raar klinkt dat niet als je beseft dat je anders via Dublin, naar Liverpool moet oversteken om in Engeland ofwel de boot te nemen naar Spanje, ofwel over te zetten naar Frankrijk.  Maar goed, de boot dus.  Weer een boot!

De overzet duurt meer dan 24h.  Maar je slaapt er heerlijk op (indien je niet zeeziek wordt).

Screenshot iPhone
Iedereen reist op zijn manier …. iPhone 6S

Bilbao

Het was een verjaardagscadeau, namelijk alle Guggenheims bezoeken.  Guggenheim Bilbao is de eerste in de rij.  En wat een knap museum! Zowel architecturaal als inhoudelijk een heerlijke plek.

 

Guggenheim, Bilbao. Fuji
Guggenheim, Bilbao. Fuji

Eigenaardig genoeg mag je daar de werken niet fotograferen. Zelfs de uitleg die in de zalen hangt mogen niet gefotografeerd worden. Ik vloog bijna buiten toen ik dat toch probeerde.

Naast de vaste collectie aan moderne kunst (Van Warhol, Cy Twombly en Robert Rauschenberg over Gerhard Richter en Anselm Kiefer naar Yves Klein, Willem de Koning, Mark Rothko etc ….) waren er ook 2 tijdelijke tentoonstellingen.  Eentje over de “breakthrough years” van Chagal en een tentoonstelling van het werk van Joana Vasconcelos.  Absoluut fenomenaal.  Go check it out!  Helaas, geen beelden …

Waar men eigenaardig genoeg geen probleem mee had was het fotograferen van het werk van Richard Serra.

Richard Serra, Guggenheim Bilbao
Richard Serra, Guggenheim Bilbao
Richard Serra, Guggenheim Bilbao

 

Valle de Bielsa, Spanje, Pyreneeën

Ken je dat: home away from home? Wel, dat hebben we met de streek rond Bielsa.  Ik wil hier niet te veel reclame maken om het aantal toeristen wat te beperken in die streek, maar voor ons is het er ronduit fantastisch. Rust, bergen, zon, aangename temperaturen, siësta in de namiddag, en nu en dan eens een flink onweer.  Het ideale leven qua!

En je kan er ook magnifieke wandelingen doen. Halve dagtochten, dagtochten, meerdaagse wandelingen via refuges.  Vlak, golven, steil.  Er is voor elk wat wils!

Wandeltochten, met de meest fantastische verzichten.
Panorama op de Puerto Viejo, de grens tussen Frankrijk en Spanje. iPhone6s

 

En voor de meer avontuurlijken onder ons, canyoning. Dat is met een beschermend neopreen pak in de canyon afdalen, via rappels, springen, duiken, glijden, etc …. Als je er ooit zin in hebt, dan moet je zeker contact opnemen met Els van Entremontes.  De video hieronder heb ik een paar jaar terug opgenomen in de kloof die je hieronder ziet.  Els van Entremontes heeft toen de afdaling begeleid.

Zicht vanuit de Miradores de Revilla.

“>

Naast geweldige bergwandelingen is er ook nog het “birdlife”, oftwel de roofvogels die je er kan zien.  Zowel de Vale gier als de Lammergier kan je er bewonderen.

Vogels fotograferen is niet evident. Je hebt er best speciale objectieven voor nodig.  Zo had ik mijn 70-200mm mee, met mijn teleconvertor, zodat de 200mm een 400mm wordt.  Door het gebruik van de teleconvertor verlies je jammer genoeg wel 2 stops, waardoor je als snel te weinig licht hebt.  Om die reden moet je doorgaans, zelfs bij zonlicht, naar ISO 800 tot ISO 1600 gaan, om een voldoende hoge sluitertijd te kunnen gebruiken. Anders gaan je beelden onderbelicht zijn, of bewegingsonscherpte vertonen.  Onderstaande beelden van de Vale gieren zijn gemaakt met de Nikon D850 in combinatie met bovenstaande teleconvertor en teleobjectief.

Vale gier, Saravillo, Spanje.
Vale gier, Saravillo, Spanje.
Vale gier, Saravillo, Spanje.

Als slot van deze geweldige reis hebben we nog een nachtje onder de sterren geslapen.  Dat mag je letterlijk nemen: eerst een uur de bergen in rijden tot aan de Refugio St Isabel, waar we ons matje buiten onder de sterrenhemel opengerold hebben.  Vandaar hadden we een prachtig zicht over het heelal.

Under the milkey way.

Om een sterrenhemel – en het heelal – te fotograferen heb je een statief nodig (gelukkig had ik mijn Gitzo carbonstatief mee), en gebruik je best een sluitertijd van ongeveer 30 seconden, ISO 3200 bij f/4.  De rest gebeurt in post productie.

Ga je langer dan 30 seconden fotograferen, dan riskeer je dat je sterren niet zuiver zijn, maar streepjes.  Bij kleinere diafragma’s (F/8) moet je met nog hogere ISO’s werken.  het is dus een beetje zoeken naar de beste combinatie tussen de verschillende parameters.

Melkweg, heelal.

Het was een geweldige reis en een geweldige tijd in de natuur. We hebben genoten van de zon, maar ook van de regen  op ons gezicht en de stevige wind tegen onze tent.  We sliepen onder de sterren en wandelden op het dak van de wereld (althans, zo voelde het).

En we kijken uit naar volgend jaar.

Met of zonder camera!

Tomra sorting solutions

Have you ever wondered how food is being sorted these days.

Well, TOMRA has thought it through in a very good way.  They produce machinery that is able to sort shrimps, raisings, dried nuts, potatoes, frozen vegetables, berries, etc …. at lightning speed.

So I was up for the challenge to photograph their products in order to show customers how the sorting of food works, what their machinery can deliver and what the performance is of their sorters.

So I spent the day photographing their sorting machines in order to get a variety of images.  From the feeder, that brings the food down to the sections where it is being sorted – it all had to be photographed.

It was really a fun-filled day of shooting, but it stretched both the photographer, its gear and equipment to the max.  Thanks to the help of the team at TOMRA, we came up with some great and interesting images, of which a small impression will be shown here.

Dried nuts falling into the feeder.
Cashew nuts falling onto the feeder.
Raisins in the feeder.
Raisins on the feeder.
Nuts falling through the device that scans the "to be sorted" products.
Nuts falling over the device that scans the “to be sorted” products.
Shrimps on a conveyer belt, being scanned.
Shrimps on the conveyer belt, being scanned.
Sorting of shrimps at high speed.
Sorting of shrimps at high speed.
Potatoes being sorted at high speed.
Potatoes being sorted at high speed.

And finally, a “behind the scenes” peak, taken as an instagram image.

Instagram "behind the scenes" look ...
Instagram “behind the scenes” look …

 

The Philipines – a natural disaster…

They don’t have much, and what they have is often taken away in a split second.

The typhoon that destroyed much of the Filipines shows us how vulnerable we are.  At the same time, it reminds us of the fact that we, rich westerners, are possibly creating problems – such as global warming – that become obvious in developing countries.

Without wanting to go into this topic right now, I want to share with you a few images I took in the Philipines whilst working on a reportage for a Belgian NGO.

My heart goes out to all Philipinos involved.

 

It's not hard to imagine what a typhoon will do to these houses ...
It’s not hard to imagine what a typhoon will do to these houses …

 

Clearing the rubble - something they have to do more often than not ...
Clearing the rubble – something they have to do more often than not …

 

They create our wealth.  They work hard on the field for our luxury. In this case harvesting organically grown bananas.
They create our wealth. They work hard on the field for our luxury. In this case harvesting organically grown bananas.

 

It's got beautiful countryside.
It’s got beautiful countryside.

 

Water. The source of all life. But too much water, combined with strong winds, will destroy everything.
Water. The source of all life. But too much water, combined with strong winds, will destroy everything.

 

Let's pray for the Philipines.
Let’s pray for the Philipines.

 

Bedrijfsfotografie – of hoe foto’s te maken volgens de wensen van je klant

Als bedrijfsfotograaf, gespecialiseerd in business to business fotografie, moet je in staat zijn om foto’s te maken volgens de wensen van uw klanten.

In dit specifieke geval hebben de mensen bij Bakker heeft mij gevraagd om een nieuwe serie foto’s te fotograferen voor hun nieuwe website. Ze hadden foto’s op hun oude website, maar dat waren stock foto’s die gekocht waren bij een beeldbank. Ze wilden wel dezelfde look en feel van wat ze nu hadden op hun oude site, maar in plaats van “algemene” foto’s van modellen, wilden ze hun eigen mensen te gebruiken (in feite hun personeel en partners).

Dus wat de klant eigenlijk wilde, waren beelden die vrij gelijkmatig belicht waren, met een relatief mooie en neutrale achtergrond, die professionaliteit uitstraalden. Alle foto’s waren te maken op hun kantoren in Antwerpen.

Ik had Ans Brugmans met mij als mijn make-up artist en werd door Jasmijn bijgestaan bij de fotografie en de belichting.

In de loop van de dag hebben we ongeveer 8 totaal verschillende lichtopstellingen gemaakt, waarbij de belichting elke keer helemaal veranderde. Binnen elke setup was er vaak wel ruimte om te bewegen en om met verschillende composities te spelen.

Ik gebruikte mijn studiobelichting (Elinchrom RX600) in combinatie met mijn kleine draagbare Nikon SB900 flitsers. Alle beelden zijn gefotografeerd op een Nikon D3s. Gedurende de hele dag heb ik alleen 2 prime lenzen gebruikt. Een daarvan was een Nikon 50mm f/1.4 lens en de andere was een Nikon 85mm f/1.4 lens. Ik verkies om met prime lenzen te werken, eerder dan met zoomlenzen, omdat prime lenzen scherper zijn, een hoger contrast hebben en over het algemeen veel lichter zijn dan zoomlenzen. Voor een opdracht als deze is het volgens mij niet nodig om met zoomlenzen  te werken als je zowel de belichting en de hele situatie onder controle hebt. Het cadreren van de foto is dan slechts een kwestie van je te verplaatsen naar voren of naar achteren om je beeld te composeren. Je benen zijn nog altijd je beste “zooms”!

Natuurlijk, alle foto’s werden in het RAW formaat gefotografeerd en kregen nadien een grondige nabewerking in Adobe Lightroom.

De beelden worden nu gebruikt op hun site, die er zo uitziet (op www.bakker.be) en die er volgnes mij prachtig uitziet (zie screenshots hieronder). Website gemaakt door Van Katoen (Damien Dubois).

bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be
bedrijfsfotografie - fotografie voor een bedrijfswebsite - www.jurgendoom.be

Cover foto voor OKRA – mix van flitslicht en continu licht

Als freelance fotograaf moet je toch relatief flexibel en creatief zijn.  Neem deze cover voor OKRA magazine bijvoorbeeld.  De redactie had graag een beeld gehad  voor de cover van hun feest editie (december), waar het coverbeeld een foto moest zijn die verband hield met de kerst gedachte, maar niet het “klassieke” kerstbeeldje moest zijn van een kerststal, kerstboom of iets in die zin.

Om die reden hadden ze een jonge moeder gezocht die net een kindje gekregen had en die als “model” wou staan voor de foto.  De rest mocht ik zelf “verzinnen”.

De locatie voor de foto was een woonkamer, bij de mensen thuis.  Het eerste wat ik vroeg was om het donkere gordijn toe te doen (moet u niet meer licht hebben, meneer?), dat ik als achtergrond zou gebruiken.  Aan het gordijn bevestigde ik kerstlichtjes, die voor de “kerstsfeer” moesten zorgen.

Eens de lichtjes opgehangen moest ik moeder en kind zodanig positioneren dat de lichtjes en de achtergrond mooi in beeld kwamen.

Moeder en kind heb ik dan belicht met 2 SB900 Nikon Speedlights, waarvan de linkse verzacht werd met een paraplu en de rechtse, die achter het model staat, rechstreeks op de moeder gericht staat.

De grootste uitdaging echter was om het flitslicht en het continu licht van de kerstlichtjes te mixen.  Indien ik te hard zou flitsen, zouden de lichtjes niet zichtbaar zijn. Flits ik te zacht, dan is mijn onderwerp onderbelicht.

Eens ik de juiste balans vond, kon ik de foto’s maken.

Ik wil nog OKRA bedanken voor de positieve feedback die ik kreeg op deze foto.  ‘t Doet altijd deugd om te horen dat je werk geapprecieerd wordt!

Cover foto voor OKRA magazine

Garnaalvissers in Koksijde

De garnaalvissers in Koksijde, dat is waar ik vandaag om de een of andere reden aan dacht deze ochtend toen ik zag dat we vandaag 1 oktober zijn. Er is al weer een hele maand voorbij sinds het einde van de grote vakantie, en er is geen vakantie in de nabije toekomst (de kerst ligt echt nog wel een eindje van ons verwijderd ….).

Daarom, uit nostalgie, de garnaalvissers ….. lang leve de vakantie!

Verlovingsshoot

De verlovingsshoot van Isabel en Geert, die trouwen op 5 december, heeft wat voeten in de aarde gehad – het vinden van een trouwdatum ook trouwens …. 😉 Maar alles viel in z’n plooi op een mooie donderdag avond in de buurt van de luchthaven van Zaventem. Even dreigde echter nog een “verkeerde windrichting” roet in het eten te gooien, maar uiteindelijk bleken de vliegtuigen niet te landen maar op stijgen in onze richting. Ook goed, dachten we, en we begonnen eraan.

Isabel en Geert waren een plezier om mee te werken: ontspannen en tegelijk enthousiast, wat kan je nog meer wensen?

Voor de eerste serie beelden heb ik enkel gebruik gemaakt van aanwezig licht. De elementen in de omgeving maken het decor.

…. zelfs als het decor al eens wisselt van positie ….

In de nabewerking heb ik verschillende soorten nabewerking toegepast, van volle verzadigde kleuren, tot gedesatureerde beelden. ‘t Voordeel met een verlovingssessie is dat je dat “ongestraft” kan doen, waarmee ik bedoel dat het koppel je nog altijd kan bijsturen door hun voorkeuren te laten blijken.

De volgende beelden zijn gemaakt tegen de zon in. De zon zit in de lens, waardoor de silhouettering mooi doorkomt. ‘t Is wel altijd oppassen geblazen bij werken in tegenlicht, de kans bestaat er dan altijd in dat de contrasten te klein worden en het beeld nogal uitgebleekt geraakt, wat dan in post-productie soms maar moeilijk aan te passen valt.



Na een half uurtje te spelen met het omgevingslicht was het tijd om de flitskit uit te halen. Hierdoor kan de belichting van de omgeving een beetje aangepast worden, met bijvoorbeeld veel donkerdere lucht tot gevolg ….
… of zelfs helemaal uit te bleken ….
Terug naar natuurlijk licht.


… met wat inflitsen in tegenlicht ….

Na deze locatie zijn we een paar honderd meter verderop wat gaan uitrusten tegen een muurtje … kwestie van er nog wat meer variatie in te brengen ….

… waarna we de straat overstaken voor een afsluitende shoot ergens “te velde” …



Na deze ervaring met Isabel en Geert en het zien van de foto’s kijk ik volop uit naar 5 december …. Tot dan!